Gönderen Konu: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ  (Okunma sayısı 17808 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı A.a.A

  • Bölüm Yetkilisi
  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 1037
  • Cinsiyet: Bay
  • beş vakit intihar
    • Profili Görüntüle
DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« : Eylül 06, 2007, 12:00:10 ÖÖ »

BİR başlığımız da bu olsun
burada divan şiirlerini tahlil yaparız. özellikle lise 2 öğrencileri için faydalı olur gibime geliyor.
TEK PORSİYONDA BİR BUÇUK AŞK

Çevrimdışı İlbilge Tonyukuk

  • Sürekli Üye
  • ***
  • İleti: 111
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #1 : Eylül 07, 2007, 03:56:56 ÖS »
Prof. Dr. Haluk İpekten'in "Fuzûlî" kitabı şiir incelemesi için eşsiz bir kaynak.  :) :) :)
"Türk Oguz begleri budun eşiding: Üze tengri basmasar, asra yir telinmeser, Türk budun, ilingin törüngin kim artatı [udaçı erti]?"

Çevrimdışı A.a.A

  • Bölüm Yetkilisi
  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 1037
  • Cinsiyet: Bay
  • beş vakit intihar
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #2 : Eylül 15, 2007, 10:52:40 ÖS »
hocamız yanlış anladı galiba beni..
kkaynak istemiyorum veya sadece fuzul,i demiyorum ..
isteğim divan şiirlerini müfredat dahilinde tahlil edelim..
TEK PORSİYONDA BİR BUÇUK AŞK

Çevrimdışı naprev

  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 911
  • Cinsiyet: Bay
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #3 : Eylül 16, 2007, 01:05:15 ÖÖ »
Hocam beynelminel değil, beynelmilel olması gerekir. Milel, milletin çoğuludur.

Çevrimdışı A.a.A

  • Bölüm Yetkilisi
  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 1037
  • Cinsiyet: Bay
  • beş vakit intihar
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #4 : Eylül 17, 2007, 10:41:49 ÖS »
evet dogrusu mileldir biliyorum
arapça beyn ve milel( milletler arası) ..
ama dilimize yerleşim şekli ve yaygın kullanım dilimizde böyledir(beynelminel).
yine de tşkrlr hassasiyet ve uyarı için. ;)
TEK PORSİYONDA BİR BUÇUK AŞK

Çevrimdışı ser-mest

  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 987
  • Cinsiyet: Bay
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #5 : Ocak 20, 2008, 01:09:29 ÖS »
Bence de eğer su kasidesi, rübailer, gönül redifli murabba ve nedimin şarkısını yorumlarsak çok faydalı bir iş yapmış oluruz.
"Tarif edilmez güllerin yankısı gözlerin"
 (Sezai Karakoç)

Çevrimdışı ser-mest

  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 987
  • Cinsiyet: Bay
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #6 : Ocak 27, 2008, 05:55:05 ÖS »
AH, MİNE’L AŞK
“Süzme çeşmün gelmesün müjgan müjgan üstine
Urma zahm- ı sineme peykan peykan üstine.” (RASİH)
Gözlerini süzme de kirpik kirpik üstüne gelmesin, böylece yaralı gönlüme de ok ok üstüne vurma.

          Bu beyitin ilk mısrasındaki çeşm(göz) kelimesiyle ikinci mısradaki zahm-ı sinem (yaralı gönül) ifadesi arasında bir ilişki vardır. Nitekim gözler insan ruhunun ve gönlünün dış dünyaya açılan pencereleridir. Ne yazık ki gönül evi yara doludur ve göz penceresinden dışarıya sızan da su değil kandır.
Yine beyitin ilk mısrasında müjgan müjgan(kirpik kirpik) ikilemesi ile ikinci mısradaki peykan peykan(Okun ucundaki sivri demir) ikilemesinin anlam olarak ilişkisi ve alt alta gelmesi kesinlikle tesadüf değildir. Çünkü sevgilinin gamzesi (Yan bakışı) keskin bir kılıç, kirpikleri ise ok gibidir. Bu haliyle sevgili aşıkların kanını döken bir katildir.
Bu mazmunlar Divan Edebiyatının ilk şairi olan Hoca Dehhani de çok daha belirgindir.Örneğin:

'Delüpdür cigerim gamzen oku,
Ara yürekde gör peykanı yok mı

Su gibi kanumu topraga kardun
Ne sanursun garibin kanu yok mı'

         İlk beyitte şair sevgilinin yan bakışlarıyla attığı okların ciğerini sürekli delmekte olduğunu ifade ediyor ve soruyor: 'Ey sevgili, bana inanmıyorsan gel yüreğime bak, yan bakışlarının okları yok mudur? ' Elbette şair bu sorunun cevabını biliyor. Aslında demek istediği benim yüreğim senin gamzenin oklarıyla baştan sona doludur.
İkinci beyitte ise sevgilin kan dökücü bir katil olmasından dem vuruyor Dehhani. Tabi ortada aşığın kanını su gibi toprağa döken, aşıkların kanı olduğuna inanmayan bu yöüyle kafir bir sevgili var, ondan korkulur vesselam.

Rasih ise gamlı halinden memnun devam ediyor gazeline:

'Dilde gam var şimdilik lutfeyle gelme ey sürur
Olamaz bir hanede mihman mihman üstine'

Ey sevinç, bana bir iyilik yap da şimdilik gelme, gönlümde
gam var. (Biliyorsun) Bir evde misafir misafir üstüne olamaz.

Elbette gam, keder, üzüntü eğer sevgiliden geliyorsa başımız üzerinde yeri vardır düşüncesi de çok yaygındır eski edebiyatımızda. Bununla ilgili de bir beyit açıklayıp yazımızı bitirelim.

'Yardan cevr ü cefa lutf u kerem gibi gelür
Gayrdan mihrü vefa derd ü elem gibi gelür' (BAKİ)

Eziyet ve sıkıntı eğer sevgiliden geliyorsa iyilik, güzellik gibi gelir insana; başkasından gelen vefa ve sevgi ise sıkıntı gibi gelir.
   Gerçekten de insan sevdiğinin her eziyetine boyun eğer, katlanır da sevmediği insanın küçücük bir hatası için kıyameti koparıverir…

'Ah mine'l aşk' diyor insan gayr-i ihtiyari, söylenecek söz olmayınca...

Devrigül
"Tarif edilmez güllerin yankısı gözlerin"
 (Sezai Karakoç)

Çevrimdışı edebiyat06

  • Sürekli Üye
  • ***
  • İleti: 177
  • Cinsiyet: Bay
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #7 : Ocak 30, 2008, 08:29:01 ÖS »
Hocam tahlil yapılır yapılmasına da en azından bu konularla ilgili öğrencilerin elinde birer kitap olmalıdır.Yeni Türk,Eski Türk,Halk Edebiyatı hakkında her öğrencinin elinde en az bir kitap olmalıdır.Bu kitapları yazanlar büyük emek vererek yazıyorlar.Biz okumazsak kim okuyacak,kim faydalanacak onlardan?
BİR DEFA YÜKSELEN BAYRAK BİR DAHA İNMEZ.

Bir gece Kerkük'te vurdular beni.
Geçti sokaklardan bir kızıl ordu.
İslam'ı ve Türk'ü vuruyordu kurşunlar
Peygamber kabrinde ağlıyordu.

Çevrimdışı Edebiyat Öğretmeni

  • Site Yöneticisi
  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 5313
  • Cinsiyet: Bayan
  • Calimero
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #8 : Mart 06, 2008, 12:03:29 ÖÖ »
Nihat Tarlan'ın Fuzuli divanının şerhini okumak epeyce faydalı. Bir de tasavvuf açısında Mustafa Tatçı'nın Yunus Emre divanının incelemesi var. Sanırım Kültür Bakanlığı yayınlarındandı. Uzun süre aramıştım ama bulamamıştım. Hâlâ da bulamadım.

Çevrimdışı Mevlânâ muhibbi

  • VIP Üye
  • *****
  • İleti: 1206
  • Cinsiyet: Bayan
  • AŞK, BİZİ BULDU...
    • Profili Görüntüle
Ynt: DİVAN ŞİİRİ İNCELEMELERİ
« Yanıtla #9 : Mayıs 08, 2009, 02:25:49 ÖS »
Ben de özellikle mazmunlar sözlüğünün bulundurulması taraftarıyım. Bir beyitin şerh edilebilmesi için -gerçi öğrencilerin anlayacağı ve sıkılmayacağı boyutuyla- kelimelerin mana ve mefhumunun bilinmesi gerekir.
Mesela şu eseri önerebilirim: Açıklamalı Divan Şiiri Sözlüğü (Eski Türk Edebiyatında Mazmunlar ve İzahı) Ahmet Talat Onay.

Biraz daha kelimeler üzerinde düşünmeye sevk edilebilir öğrenci...
Nitekim divan şiirleri üzerinde anahtar kelimeler bulunduğu takdirde, anlaşılırlık da kolaylaşılır...
"Her çi gûyem 'ışk-râ şerh ü beyân
Çün be-'ışk âyem hacil başem ez-ân"

"Aşk üzerine ne zaman şerh ve beyanda bulunsam aşka gelirim ve ondan utanırım."